Ekstra
Magazyn
Ekstra Magazyn

Najlepsze teksty z całej Polski, w każdy piątek dla wszystkich prenumeratorów Cyfrowych. Poznaj Ekstra Magazyn

Zakłady Graficzne przy ul. św. Katarzyny [HISTORIA]

Czytaj dalej
Fot. Archiwum
Szymon Spandowski

Zakłady Graficzne przy ul. św. Katarzyny [HISTORIA]

Szymon Spandowski

Nie każdy miłośnik książek w czasach PRL jadł toruńskie pierniki, ale każdy miał w swojej biblioteczce dzieła drukowane w Zakładach Graficznych przy ul. Świętej Katarzyny.

O czym tu dumać nad toruńskim brukiem... Może sobie myśleć kamienny Jan Gutenberg, spoglądając z fasady Kamienicy Drukarzy na ulicę świętej Katarzyny. Niby wszystko dokoła pięknieje, budynki są remontowane, z okolicznych kominów nie kopci się już tak bardzo jak kiedyś, a czasami nawet z pobliskiej cukierni czy baru dolatują smakowite zapachy, ale mimo wszystko to już nie to samo, co dawniej. Smutno tak stać w cieniu balkonu, nie czując drgań, spowodowanych przez maszyny drukarskie. Szczególnie, że pracowały one w tym miejscu przez prawie 90 lat, odkąd architekt Reinhard Uebrick zbudował tu w 1905 roku dla E. Dombrowskiego, właściciela drukarni i wydawcy największego toruńskiego dziennika - „Die Presse”, Dom Prasy.

Redakcja pisma, przez miejscowych Polaków złośliwie nazywanego „Pressą”, mieściła się tu do końca drugiej dekady XX stulecia. Później zmieniły się czcionki, niemiecką szwabachę zastąpiła polska łacinka, a nad wejściem pojawiła się reklama „Słowa Pomorskiego”, największego dziennika wydawanego na Pomorzu w czasach II Rzeczypospolitej.

7 września 1939 roku pomnikowy Gutenberg był świadkiem, jak do Torunia wkroczyły pierwsze oddziały niemieckie. Niecałe dwa tygodnie później ze znajdujących się za jego plecami maszyn zszedł pierwszy numer hitlerowskiej „Thorner Freihieit”. Co ciekawe, początkowo w tym dzienniku gotykiem zapisywany był tylko tytuł, jednak wraz ze zbliżającym się upadkiem III Rzeszy, litery stawały się coraz bardziej niemieckie. Ostatni numer z 21 stycznia 1945 roku zapisany jest już w całości gotykiem.

Antykwa toruńska

W pierwszej połowie XX wieku przy ulicy świętej Katarzyny czcionki w kasztach zmieniały się dość często. Koniec wojny i narodziny Toruńskich Zakładów Graficznych wcale nie oznaczały końca tych zmian. Zadbał o to jeden z najwybitniejszych polskich drukarzy, Zygfryd Gardzielewski, który wspólnie z Józefem Gruszką opracował słynną antykwę toruńską. Pierwszy był w zakładach przy świętej Katarzyny kierownikiem produkcji, drugi dyrektorem technicznym. To dzięki tak wybitnym specjalistom toruńskie zakłady cieszyły się sławą jednego z najlepszych tego typu przedsiębiorstw w kraju.

Pozostało jeszcze 66% treści.

Jeżeli chcesz przeczytać ten artykuł, wykup dostęp.

Zaloguj się, by czytać artykuł w całości
  • Prenumerata cyfrowa

    Czytaj ten i wszystkie artykuły w ramach prenumeraty już od 2,46 zł dziennie.

    już od
    2,46
    /dzień
Aktywujesz kod bez rejestracji

Odblokowujesz dostęp jednorazowo, tylko na tej przeglądarce. Jeżeli chcesz w przyszłości wrócić do tego artykułu, skorzystaj z opcji aktywacji kodu z rejestracją - zarejestruj się.

Klikając w przycisk "Aktywuj kod i czytaj bez rejestracji" potwierdzam, że zapoznałem/am się z treścią informacji o zamówieniu oraz, nadto że żądam rozpoczęcia dostarczenia treści cyfrowych przed upływem terminu do odstąpienia od umowy w związku z czym utracę prawo do odstąpienia od umowy i wiem, że usługa jest odpłatna.

odzyskaj hasło

Klikając w przycisk "Aktywuj kod i zaloguj się" potwierdzam, że zapoznałem/am się z treścią informacji o zamówieniu oraz, nadto że żądam rozpoczęcia dostarczenia treści cyfrowych przed upływem terminu do odstąpienia od umowy w związku z czym utracę prawo do odstąpienia od umowy i wiem, że usługa jest odpłatna.

Aby móc przetwarzać Twoje dane osobowe w postaci adresu e-mail dla celów przedstawiania informacji handlowych na temat naszych towarów lub usług za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej, prosimy Cię o wyrażenie poniżej wskazanych zgód.

Pamiętaj, w każdej chwili możesz cofnąć zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych. Cofnięcie zgody nie wpłynie jednak na zgodność z prawem przetwarzania przez nas Twoich danych osobowych przed wycofaniem zgody. Szczegóły dotyczące zgody, w tym jej wycofania, znajdziesz w naszej Polityce Prywatności oraz w swoim profilu.

Administratorem Twoich danych osobowych jest spółka Polska Press Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie, ul. Domaniewska 45, 02-672 Warszawa. Szczegółowe zasady przetwarzania danych osobowych przez Polska Press oraz uprawnienia użytkowników Serwisu Polskatimes z tym związane zawarte są w naszej Polityce Prywatności.

Twoje dane osobowe będą przetwarzane przez nas w szczególności w celu wykonania umowy (usługa świadczona drogą elektroniczną), w celach marketingowych w zakresie udzielonych zgód, jak też w innych celach marketingowych na podstawie naszego uzasadnionego interesu. Podanie przez Ciebie danych osobowych jest dobrowolne. Przysługuje Ci prawo do żądania od nas dostępu do swoich danych osobowych, prawo do ich sprostowania, usunięcia, ograniczenia przetwarzania, prawo do przenoszenia danych a także prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania przez nas Twoich danych osobowych. Więcej na temat Twoich uprawnień oraz celów przetwarzania danych przeczytasz w naszej Polityce Prywatności.

* Jeżeli klikniesz „Zaznacz wszystkie poniższe zgody” automatycznie zaznaczasz wszystkie zgody. Możesz też zaznaczyć lub odznaczyć każdą ze zgód z osobna.

** Zgoda wymagana.

Klikając w przycisk "Aktywuj kod i zarejestruj się" potwierdzam, że zapoznałem/am się z treścią informacji o zamówieniu oraz, nadto że żądam rozpoczęcia dostarczenia treści cyfrowych przed upływem terminu do odstąpienia od umowy w związku z czym utracę prawo do odstąpienia od umowy i wiem, że usługa jest odpłatna.

Szymon Spandowski

Dodaj pierwszy komentarz

Komentowanie artykułu dostępne jest tylko dla zalogowanych użytkowników, którzy mają do niego dostęp.
Zaloguj się

plus.nowosci.com.pl

Polska Press Sp. z o.o. informuje, że wszystkie treści ukazujące się w serwisie podlegają ochronie. Dowiedz się więcej.

Jesteś zainteresowany kupnem treści? Dowiedz się więcej.

© 2000 - 2019 Polska Press Sp. z o.o.